İçişleri'nden 'Özel Kart' Talimatı: Gazetecilik Mesleği Sınıflandırılıyor mu?

İçişleri Bakanlığı’ndan gelen son talimat, basın özgürlüğü ve gazetecilik mesleğinin bağımsızlığı üzerine yeni tartışmaları beraberinde getirdi. Bakan Mustafa Çiftçi’nin talimatıyla, Cumhurbaşkanlığı tarafından verilen basın kartına sahip gazetecilerden arama, yol kontrolü ve resmi işlemlerde ek kimlik istenmeyeceği duyuruldu. Bu karar, yüz binlerce basın emekçisinin mesleki kimliğinin, iktidara yakınlık derecesine göre farklı muamele görüp görmeyeceği sorusunu gündeme taşıdı.

Uygulamanın detaylarına göre, Cumhurbaşkanlığı basın kartı taşıyan gazeteciler, kolluk kuvvetlerinin rutin kimlik kontrolleri ve diğer resmi prosedürlerde ayrıcalıklı bir konuma sahip olacak. Bu durum, basın kartı olmayan veya farklı kurumlarca akredite edilmiş gazetecilerin aynı işlemlerde ek kimlik ibraz etme zorunluluğunun devam edeceği anlamına geliyor. Hükümetin basın üzerindeki kontrolünü artırma çabalarının bir yansıması olarak görülen bu adım, gazeteciler arasında ayrımcılık yaratma potansiyeli taşıyor.

Demokratik bir toplumda basının görevi, iktidarı denetlemek ve halkı bilgilendirmektir. Ancak bu tür uygulamalar, gazetecileri 'bizden olanlar' ve 'diğerleri' şeklinde kategorize ederek, eleştirel haberciliği ve bağımsız gazetecilik pratiklerini zayıflatma riski taşımaktadır. Zira, iktidarın onayını taşıyan bir kartın, mesleki faaliyetlerde kolaylık sağlaması, bağımsız gazetecilerin saha çalışmalarını daha da zorlaştırabilir ve kamusal alanın şeffaflığına gölge düşürebilir.

Bu talimat, basın mesleğinin evrensel ilkeleri olan tarafsızlık ve bağımsızlık ruhuna aykırı düşmekle kalmıyor, aynı zamanda gazetecilerin halk adına bilgiye erişim ve yayma özgürlüğünü de dolaylı yoldan kısıtlama potansiyeli barındırıyor. HDSM olarak, tüm gazetecilerin eşit haklara sahip olması gerektiğini ve mesleki kimliğin, iktidarın değil, evrensel basın ilkelerinin bir göstergesi olması gerektiğini savunuyoruz.